DNS nedir?
DNS, açılımıyla Domain Name System, internet üzerindeki alan adlarını IP adreslerine dönüştüren sistemdir. Kullanıcıların example.com gibi kolay hatırlanan adreslerle web sitelerine ulaşabilmesini sağlar.
İnternette sunucular doğrudan alan adlarıyla değil, IP adresleri üzerinden haberleşir. Ancak her sitenin IP adresini ezberlemek pratik olmadığı için DNS sistemi devreye girer.
Bir kullanıcı tarayıcıya bir domain yazdığında DNS, ilgili alan adının hangi IP adresine yönlendirildiğini bulur ve bağlantının doğru sunucuya ulaşmasını sağlar.
Bu nedenle DNS, internet altyapısının en temel parçalarından biridir.
DNS sorgulama ne işe yarar?
DNS sorgulama, bir alan adına ait mevcut DNS kayıtlarını görüntülemek için yapılır. Özellikle hosting değişikliği, e-posta problemi, domain yönlendirme hatası veya siteye erişilememe gibi durumlarda DNS kayıtlarını kontrol etmek önemli olabilir.
Bir DNS sorgulamasında farklı kayıt türleri görülebilir.
En sık karşılaşılan DNS kayıtları şunlardır:
- A kaydı: Domaini IPv4 adresine yönlendirir.
- AAAA kaydı: Domaini IPv6 adresine yönlendirir.
- CNAME: Bir alan adını başka bir alan adına yönlendirir.
- MX: Domainin e-posta sunucularını belirtir.
- NS: DNS yönetimini yapan nameserver adreslerini gösterir.
- TXT: Doğrulama, güvenlik ve e-posta politikaları için kullanılan metin kayıtlarını içerir.
Bu kayıtların her biri farklı bir göreve sahiptir.
A kaydı nedir?
A kaydı, bir domain veya alt domainin hangi IPv4 adresine bağlanacağını belirler.
Örneğin:
example.com → 203.0.113.10
şeklindeki bir A kaydı, ziyaretçinin example.com adresine girdiğinde belirtilen IP adresindeki sunucuya yönlendirilmesini sağlar.
Hosting değiştirildiğinde en sık güncellenen kayıt türlerinden biri A kaydıdır.
MX kaydı ne işe yarar?
MX kayıtları, bir domaine gönderilen e-postaların hangi posta sunucusuna ulaştırılacağını belirler.
Örneğin kurumsal e-posta hizmeti kullanıyorsanız, domaininizin MX kayıtlarının ilgili e-posta sağlayıcısına yönlendirilmesi gerekir.
MX kayıtları yanlış yapılandırıldığında web sitesi çalışmaya devam edebilir ancak e-posta alıp gönderirken sorun yaşanabilir.
Bu nedenle mail problemlerinde kontrol edilmesi gereken ilk alanlardan biridir.
NS kaydı nedir?
NS, yani nameserver kayıtları, domainin DNS yönetiminin hangi sunucular tarafından yapıldığını gösterir.
Bir domain farklı bir hosting veya DNS sağlayıcısına taşındığında nameserver adreslerinin değiştirilmesi gerekebilir.
Nameserver değişikliği sonrasında güncellemelerin tüm internet servis sağlayıcılarına yansıması belirli bir süre alabilir. Bu süreç genellikle DNS yayılımı veya DNS propagation olarak adlandırılır.
DNS değişikliği neden hemen görünmez?
DNS kayıtlarında yapılan değişikliklerin dünya genelinde aynı anda görünmemesinin temel nedenlerinden biri önbelleklemedir.
DNS sunucuları belirli kayıtları TTL (Time to Live) adı verilen süre boyunca önbellekte tutabilir. TTL süresi dolana kadar bazı kullanıcılar eski kayıtları görmeye devam edebilir.
Bu nedenle hosting veya nameserver değişikliğinden hemen sonra farklı ağlardan farklı sonuçlar alınması normal olabilir.
DNS kayıtları ne zaman kontrol edilmeli?
Bir web sitesine erişilemiyorsa, yeni hosting hesabına geçildiyse, e-postalar çalışmıyorsa veya domain doğru sunucuya yönlenmiyorsa DNS kayıtları kontrol edilmelidir.
Ayrıca SSL, CDN veya e-posta doğrulama servisleri kurulurken de TXT, CNAME veya diğer DNS kayıtlarının doğru şekilde eklenmiş olması gerekir.
Whoisera üzerinden bir domainin DNS kayıtlarını, nameserver bilgilerini, MX kayıtlarını ve IP adresini sorgulayarak mevcut yapılandırmayı hızlı şekilde inceleyebilirsiniz.